Als er geen financiële steun komt van de betrokken provincies, loopt de uitvoering van het stadsbusvervoer in Lelystad op termijn gevaar, samen met het streekvervoer in een aantal delen van Flevoland, Gelderland en Overijssel. Dat blijkt uit een brief van de colleges van GS, de dagelijkse besturen, aan hun Provinciale Staten.

Exploitant EBS heeft de provincies, de opdrachtgevers, laten weten dat de opbrengsten van deze regio's, samen de concessie IJssel-Vecht voor het streekvervoer, niet opwegen tegen de kosten. Nadat het bedrijf in 2022 de aanbesteding had gewonnen, ontstonden grote problemen met de werving van personeel en de elektrische bussen die voor dat contract nodig waren. Dat leidde al tot inkomstenderving en boetes wegens wanprestaties en nog steeds gaat niet alles naar wens, wat ook geld kost.

Netcongestie

Daarnaast spelen externe factoren, aldus EBS. Onder meer wordt de netcongestie wordt genoemd. Er moet in een aantal gevallen worden omgereden naar extra laadstations.

De provincies hopen na de vakantie meer duidelijkheid te hebben. Het contract loopt tot eind 2035.

Keolis

Aanvankelijk zou de gunning naar Keolis gaan, maar Follow the Money ontdekte dat dat bedrijf geheime afspraken had gemaakt met de Chinese busleveranciers. Die zouden geen boetes krijgen als ze niet tijdig konden leveren. Dat drukte de kosten, maar vergrootte het risico dat er niet meteen elektrisch kon worden gereden en dat was wel een voorwaarde voor de concessie. Uiteindelijk leidde ook de levering van bussen aan EBS door BYD tot problemen.

Israëlisch moederbedrijf

Inmiddels hebben fracties in Provinciale Staten de zaak op de politieke agenda gezet. Volgens de SP moeten eventuele tekorten worden gedekt door het moederbedrijf van EBS, het Israëlische Egged. Dat is een van de grootste busondernemingen ter wereld, volgens Wikipedia is alleen het stadsvervoerbedrijf van Londen groter. Overigens heeft de SP (niet als enige) vanaf het begin moeite gehad met de keuze voor EBS omdat Egged op een zwarte lijst van de VN staat wegens het regelen van vervoer voor illegale nederzettingen op de Westelijke Jordaanover.

De fractie heeft schriftelijke vragen gesteld, maar die kunnen pas na de vakantie worden beantwoord. PRO wil proberen al tijdens het reces meer duidelijkheid te krijgen.